Gedoe
in de klas

Groepsopstellingen in het voortgezet onderwijs

Gedoe in de klas. Groepsopstellingen. Onderwijs. V.O.

Een groepsopstelling met behulp van poppetjes is een vorm van systemisch werk. Door een situatie vanuit systemisch perspectief te bekijken, krijg je meer zicht op wat er speelt in de zogenaamde onderstroom. De bovenstroom is wat je feitelijk ziet aan gedrag, de onderstroom is wat je misschien wel voelt, waar-neemt, maar waar je nog geen woorden voor hebt of je vinger achter krijgt…

      Herken je dit?

  • Onrust in je klas
  • Je maakt je zorgen
  • Meidenvenijn
  • Apenrotsgedoe
  • Kinderen zitten niet lekker in hun vel
  • Kinderen voelen zich niet veilig om vragen te stellen in de klas
  • Spanning en/of strijd tussen leerlingen/groepjes
  • Ook nog klagende vakcollega’s
  • Je verlangt naar een goede sfeer
  • Je wilt een veilig (leer)klimaat voor iedereen
Een beeld zegt meer dan 1000 woorden
Een beeld zegt meer dan 1000 woorden

Wie zijn wij?

Mattanja Zonnenberg

Het werken met jongeren en groepen, en met wat zich daarin beweegt, is voor mij altijd vanzelfsprekend geweest. Na ruim twintig jaar als docent lichamelijke opvoeding in het voortgezet onderwijs te hebben gewerkt, ontdekte ik dat ik méér wilde doen met wat ik dagelijks zag gebeuren in klassen. De lichaamstaal, de spanning, het gedrag dat iets probeert duidelijk te maken — het fascineerde me al die jaren.

Die nieuwsgierigheid bracht me bij de psychomotorische therapie. Daar vielen de puzzelstukjes op hun plek: hoe het lichaam spreekt, wat er onder de oppervlakte meespeelt en hoe gedrag een ingang biedt naar wat er werkelijk gezien wil worden. Al snel zag ik hoeveel kansen dit biedt binnen het onderwijs. Zo ontstond de Zonnenberg Academy, waar ik trainingen en coaching geef om leerlingen, teams en scholen verder te helpen in hun ontwikkeling.

Het systemisch werken deed ik eigenlijk al in mijn training en coaching, zonder dat ik me daar heel bewust van was. Ik voelde vaak feilloos aan wat er in een groep speelde, waar een onbalans zat of waar iemand zijn plek nog niet kon innemen. In de afgelopen jaren ben ik dit bewust verder gaan verdiepen en inzetten — juist ook in klassen. Want een klas vertelt altijd iets. Je hoeft alleen maar te leren kijken.

Samen met Anne verzorg ik groepsopstellingen in klassen en teams, om grip te krijgen op de soms onzichtbare, maar altijd voelbare dynamieken. Wat wil er gezien worden? Wat speelt er in die onderstroom die nog niet uitgesproken wordt? Groepsopstellingen maken dit helder, zichtbaar en daarmee ook bespreekbaar.

En dan ontstaat er ruimte: voor ontspanning, voor duidelijkheid en voor een klas of team dat weer kan groeien.

Anne van Wageningen

Nadat ik 5 jaar binnen de jeugdzorg gewerkt had, ging ik voor de klas in het voortgezet onderwijs. Ik had het eerste jaar de grootste moeite om sommige klassen onder controle te houden. Ik schaamde me als een collega langsliep en de klas was onrustig. Ik sprak iedere leerling apart aan op gedrag, in de hoop dat het zou verbeteren na een fijn gesprek. Heel soms lukte dat, maar meestal niet. 

Toen ik later mijn praktijk startte en systemisch werk ging doen, begreep ik in één klap waarom ik werkelijke problemen in een klas destijds niet kon oplossen. Om dit te kunnen doen, is het nodig om inzicht te hebben in wat er op de diepere, onzichtbare laag speelt: in de groepsdynamiek, bij individuele leerlingen en bij jezelf als docent. Maar óók wat er speelt in het docententeam en het MT. Sinds ik dit inzicht heb, begeleid ik met veel plezier groeps- en teamopstellingen in het voortgezet onderwijs. 

Daarnaast werk ik ook in mijn praktijk in Delft als holistisch en systemisch jongeren- en oudercoach en relatiecoach.

Anne van Wageningen geeft systemische training

Wat bieden wij

Voor SCHOLEN in het voortgezet onderwijs

Groepsopstellingen in de klas

Lig jij, als mentor, ’s nachts ook af en toe wakker van je klas? De sfeer is niet goed, verre van veilig. Kinderen die buitengesloten worden, stoere jongens met hun lompe gedrag, populaire meiden met hun sneaky opmerkingen. Onbewust worden (kwetsbare) kinderen beschadigd. Al je energie en aandacht gaat naar het ‘brandjes blussen’, gesprekjes voeren, corrigeren van gedrag en afspraken maken. Je krijgt moeilijk grip op de klas; je loopt voor je gevoel achter de feiten aan.

Wat te doen??

Systemische mentoren- en docententraining

Je vraagt je vast weleens af hoe het komt dat het met de ene klas fijn werken is en met de andere stroef loopt? En dat je collega het wel goed kan vinden met die ene klas en jij juist getriggerd wordt door gedrag van bepaalde leerlingen? Of dat je als mentor zo geraakt kunt worden door wat er gaande is in je klas? Wat wordt er gespiegeld? Waardoor word je zo geraakt? Benieuwd wat dit te zeggen heeft? Wil en durf jij in de spiegel kijken en een krachtigere docent worden?

Nieuwsgierig??

Voor PROFESSIONALS

Masterclass Groepsopstellingen voor professionals met systemische kennis en ervaring

Gaat het onderwijs jou ook zo aan het hart? Zie jij ook dat er wat anders nodig is, dat wat moet veranderen?
Er is steeds meer gedoe in klassen, op scholen. Meidenvenijn, stoer jongensgedrag, buitensluiten, leerlingen die thuiszitten, etc. Jeuken jouw handen dan ook om daarmee aan de slag te gaan en iets te kunnen betekenen voor die kinderen, voor die klassen? En wil jij ook groepsopstellingen kunnen begeleiden?

Ja?! Lees hieronder voor meer informatie

1
‘Bij de tweede bijeenkomst toen het buitengesloten meisje aanwezig was, werd duidelijk bij de andere leerlingen wat buitensluiten doet met iemand. Dit heeft veel effect gehad bij ze en zorgde voor goede gesprekken met leerlingen en ouders de dagen erna.'

Katja van den Belt
3 Havo, Dongemond College
previous arrow
next arrow